ABD ve İran, 20 Milyar Dolarlık Fon Karşılığında Nükleer Anlaşma İçin Masada

ABD ile İran arasında, bölgedeki gerilimi azaltma potansiyeli taşıyan kritik bir anlaşma zemini oluşuyor. Müzakerelerin Pazar günü Pakistan'ın başkenti İslamabad'da yeniden başlaması beklenirken, gündemdeki en dikkat çekici teklif, dondurulmuş 20 milyar dolarlık İran fonunun serbest bırakılması karşılığında Tahran'ın zenginleştirilmiş uranyum stokunu devretmesi. Amerikan haber sitesi Axios'un ulaştığı bilgilere göre, iki ülke yetkilileri arasında üç sayfalık bir mutabakat taslağı üzerinde yoğun görüşmeler devam ediyor.

Taraflara yakın kaynaklar, Washington yönetiminin, İran'ın yaklaşık 20 milyar dolarlık dondurulmuş varlığını serbest bırakmaya hazır olduğunu belirtiyor. Bu adımın karşılığında ise İran'ın nükleer programının kilit unsurlarından biri olan zenginleştirilmiş uranyum stokundan vazgeçmesi talep ediliyor.

HAFTASONU GÖRÜŞMELERİ BEKLENİYOR

Hafta boyunca diplomatik temaslarda önemli ilerlemeler kaydedildiği rapor edilirken, taraflar arasındaki bazı temel görüş ayrılıklarının da sürdüğü kaydediliyor. ABD Başkanı Donald Trump, müzakerelerin ikinci turunun hafta sonunda gerçekleşebileceği yönünde açıklamalarda bulundu. Görüşmelerin ev sahipliğini ise Pakistan yapacak.

URANYUM STOKLARI ANLAŞMANIN KİLİT MADDESİ

ABD yönetimi için en öncelikli konulardan biri, İran'ın yer altı tesislerinde bulunan yaklaşık 2 bin kilogram zenginleştirilmiş uranyuma erişimin sınırlandırılması. Özellikle yüzde 60 saflığa kadar zenginleştirilmiş 450 kilogramlık kısım, müzakerelerin merkezinde yer alıyor. Taraflar, bu uranyumun akıbeti konusunda farklı çözümler üzerinde duruyor. ABD, nükleer materyalin ülke dışına çıkarılmasını talep ederken, İran ise bu malzemenin ülke içinde seyreltilerek etkisiz hale getirilmesini öneriyor. Masadaki uzlaşma formüllerinden biri, yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumun bir kısmının üçüncü bir ülkeye nakledilmesi, kalan kısmının ise uluslararası denetim altında İran'da seyreltilerek nükleer etkisinin ortadan kaldırılması yönünde.

PAZARLIK RAKAMLARINDA DEĞİŞİKLİK

Müzakerelerin daha önceki aşamalarında, ABD'nin 6 milyar dolarlık bir kaynağın insani ihtiyaçlar için kullanımına izin verebileceği, İran'ın ise 27 milyar dolar talep ettiği bilgisi basına yansımıştı. Son görüşmelerde konuşulan rakamın 20 milyar dolara indiği belirtiliyor. Bir ABD'li yetkili, "nakit karşılığı uranyum" teklifinin, masadaki seçeneklerden sadece biri olduğunu ve farklı senaryoların da değerlendirildiğini vurguladı.

HÜRMÜZ BOĞAZI VE DİĞER KONULAR

Taslak metinde Hürmüz Boğazı'na ilişkin düzenlemeler de yer alıyor, ancak bu konuda taraflar arasında hala ciddi anlaşmazlıklar devam ediyor. İran'ın balistik füze programı ve bölgesel gruplara verdiği destek gibi konuların da anlaşma kapsamına dahil edilip edilmeyeceği belirsizliğini koruyor.

Fotoğraf: MALATYA BÜYÜKŞEHİR HABER