Engelliler İçin ÖTV’siz Araç Alımında Yeni Dönem: Detaylar ve Kapsam

Yüzde 40 ve üzeri engelli bireylere yönelik Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) muafiyetiyle araç alımına ilişkin düzenleme Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu değişiklikle, ortopedik engelleri nedeniyle sürücü belgesi alamayacak durumda olan engelli vatandaşlar da belirli şartlar dahilinde ÖTV'siz araç sahibi olabilecek.

Kanunda yapılan bu önemli değişikliğe göre, engellilik oranı yüzde 40 ve üzerinde olan ve ortopedik engelleri sebebiyle araç kullanamayacağına dair sağlık raporu bulunan bireyler, 10 yılda bir kez olmak üzere ÖTV istisnasından faydalanarak otomobil edinebilecek. Düzenleme, Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından hazırlanan ve 30 Aralık 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Özel Tüketim Vergisi (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği ile netleşti.

1 Ocak 2026 tarihinden itibaren geçerli olacak uygulama kapsamında, ÖTV ve diğer tüm vergiler dahil toplam bedeli 2 milyon 873 bin 900 Türk Lirası'nın altında kalan otomobiller, motor silindir hacmine bakılmaksızın ÖTV'den muaf tutulacak. Ayrıca, araçların yüzde 40 yerlilik şartını da karşılaması gerekiyor.

Daha önce Türkiye'de yüzde 90 ve üzeri engellilik oranına sahip bireyler, belirlenen fiyat limitleri dahilinde ÖTV ödemeden araç satın alabiliyordu. Daha düşük engellilik oranlarında ise araçta özel tertibat bulunması şartı aranmaktaydı. Yeni düzenleme ile birlikte, sürücü belgesi alamayacak durumdaki ortopedik engelli bireylerin de bu imkandan yararlanmasının önü açıldı.

Muafiyet kapsamında alınan araçların belirli bir süre satılamayacağı ve süre dolmadan yapılan satışlarda ödenmeyen ÖTV'nin tahsil edileceği unutulmamalıdır. Bu nedenle, araç sahipliği planlamasının dikkatli yapılması büyük önem taşıyor.

Emeklilere yönelik ÖTV'siz araç alımıyla ilgili Meclis'te bir kanun teklifi bulunsa da, henüz görüşülmediği ve hayata geçeceğine dair kesin bir bilgi olmadığı belirtiliyor. İnternette dolaşan asılsız haberlere itibar edilmemesi konusunda uyarıda bulunuldu.

Türkiye'de yaklaşık 17 milyon emekli ve 34 milyon araç bulunduğu göz önüne alındığında, bu tür bir düzenlemenin ikinci el otomobil piyasasında önemli dalgalanmalara yol açabileceği ve hatta karaborsacılığı tetikleyebileceği öngörülüyor. Yıllık sıfır araç satışının 1,3 milyon civarında olması da bu potansiyel etkiyi artırıyor.

Engelli aracı 10 yıl dolmadan pert olursa, ÖTV ödeme zorunluluğu doğmuyor. Kasko şirketi aracın rayiç bedelini öderken, bu bedel ÖTV'siz piyasa değerinden hasar anındaki yıpranma payı düşülerek hesaplanıyor. Pert olan araç yerine yeniden ÖTV'siz araç alınabiliyor.

Engelli araç sahibi vefat ettiğinde, araç mirasçıların ortak malı haline geliyor. 10 yıllık süre dolmadan vefat durumunda, araç mirasçılara veraset yoluyla geçtiğinde ÖTV ödenmiyor. Ancak aracın kullanımı ve satışı için mirasçıların feragatnamesi veya mahkeme kararıyla tek kişi üzerine devri gerekiyor. 10 yıllık süre tamamlandıktan sonra yapılan satışlarda ise ÖTV ödemesi söz konusu olmuyor.

Engelli aracı, küçük yaşta çocuğu olan veya yaşı ilerlemiş bireyler adına doğrudan alınamıyor. Araç mutlaka engelli bireyin adına tescil edilmek zorunda. Ancak, araç engelli adına alındıktan sonra birinci derece yakınları (eş, anne, baba, çocuklar) tarafından kullanılabiliyor.

Fotoğraf: MALATYA BÜYÜKŞEHİR HABER