Restoran ve Kafelerde Yeni Dönem: İçerik Bilgileri Zorunlu Hale Geliyor
Tarım ve Orman Bakanlığı, restoran ve kafelerde menülerin içeriği, kalori ve alerjen bilgileriyle zenginleştirilmesini zorunlu kılan yeni bir düzenleme getirdi. Uygulama, işletme türlerine göre farklı tarihlerde yürürlüğe girecek. Kurallara uymayan işletmelere cezai yaptırımlar uygulanacak.
Tarım ve Orman Bakanlığı, tüketicilerin daha bilinçli seçimler yapmasını sağlamak amacıyla restoran ve kafelerde yeni bir düzenlemeye imza attı. Bu kapsamda işletmeler, menülerinde yer alan yiyecek ve içeceklerin içeriği, kalori miktarı ve alerjen bilgileri gibi detayları açıkça belirtmekle yükümlü olacak.
RESTORANLARDA DETAYLI MENÜ UYGULAMASI BAŞLIYOR
Yeni düzenlemeyle birlikte, sunulan ürünlerin temel bileşenleri, enerji (kalori) değeri, alerjenler, alkol veya domuz türevi maddelerin varlığı gibi bilgiler menülerde yer alacak. Bu bilgilendirme, basılı menüler, panolar, broşürler veya dijital ekranlar aracılığıyla yapılabilecek. QR kod sistemi de kullanılabilecek ancak bu durumda, müşterilerin bilgilere nasıl erişebileceğine dair yönlendirmelerin menüde net bir şekilde belirtilmesi gerekecek. Bu düzenleme ile tüketicilerin daha sağlıklı ve bilinçli tercihler yapması hedefleniyor. Özellikle diyet yapan veya sağlık hassasiyeti bulunan bireyler için kalori ve içerik bilgilerine kolay erişim önemli bir kolaylık sağlayacak.
UYGULAMANIN DEVREYE GİRİŞ TARİHLERİ
Bakanlık, sektörün uyum sağlaması için işletme türlerine göre farklı geçiş süreleri belirledi:
- Ulusal zincir restoranlar için son tarih 1 Temmuz 2026.
- Aynı ilde 3 ve daha fazla şubesi bulunan işletmeler için 31 Aralık 2026.
- Diğer işletmeler ise içerik bilgileri için 31 Aralık 2026, kalori bilgileri için ise 31 Aralık 2027'ye kadar uyum sağlayacak.
TÜKSECİ DERNEKLERİNDEN DESTEK VE UYARILAR
Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Başkanı Aydın Ağaoğlu, düzenlemenin tüketicilerin yeme-içme sektöründe güvenle hizmet almasını sağlayacağını belirtti. Ağaoğlu, "Bu düzenleme ile tüketiciler yiyecek, içecek satan işletmelerden, satın aldıkları gıda ürünlerinin içeriğinde alerjen olup olmadığı ve kalorisine kadar bilgi sahibi olacak. Böylelikle sağlık açısından kendileri için risk içeren gıdaları tüketmekten kaçınabileceklerdir. Bu bilgilendirme sadece içerik ile ilgili olmayıp, kalori bilgisi de içermektedir. İçerikte alkol varsa örneğin bazı yemeklerin içerisinde alkol kullanılabiliyor. Domuz eti gibi ürünlerin de belirtilmesi zorunlu olacak. Eser miktarda bile olsa belirtilmek durumunda. Böylelikle tüketici, dışarıda yiyeceği gıda ürünlerinin hem inancına hem sağlığına hem de diyetine uygunluğu konusunda açıkça bilgilendirilmiş olacaktır." dedi.
YANLIŞ BİLGİ VERİLMESİ HALİNDE ŞİKAYET YOLU
Aykırılıkla karşılaşıldığı takdirde Tarım Bakanlığı İhbar Hattı'na bildirimde bulunulabileceğini belirten Ağaoğlu, "Örneğin 100 gram 350 kalori yazan bir gıda ürününde normal limitlerin altında veya üstünde sapma tespit edilirse, diyelim ki 600 kalori çıktı. Bu, ceza gerektirecektir. Bu noktada ALO 174 Gıda İhbar Hattı ve 0501 174 0 174 WhatsApp Gıda İhbar Hattı’na da tüketiciler şikayetlerini yapabilirler. Bu çok yerinde bir uygulamadır. Tüketicinin temel haklarından birisi bilgilendirme hakkıdır. Bakanlık bunu resen de denetleyebilecektir. Ayrıca vatandaşlardan gelen ihbarları da değerlendireceklerdir." ifadelerini kullandı.
CEZALAR VE YAPTIRIMLAR
Aydın Ağaoğlu, sağlığa aykırılık teşkil eden ve belirtilmeyen maddeler için içeriğin belirtilmemesi cezasının yanı sıra insan sağlığını tehdit eden durumlar için farklı cezaların olacağını söyledi. Maliyet düşürmek amacıyla yapılan hileler, örneğin tek tırnaklı hayvan eti kullanılması gibi durumlarda hem listeye aykırılıktan hem de gıdada tağşiş ve hileden ötürü işletmeye yaptırım uygulanacağını vurguladı. Ağaoğlu, "Burada en büyük görev tüketiciye düşmektedir. Tüketici sorgulasın, haklarına sahip çıksın. Tarım Bakanlığı’nın ihbar hattına gerek WhatsApp’tan gerek çağrı merkezinden şikayetlerini iletmelidirler. Örneğin içeriğinde laktoz olduğu halde ‘laktozsuz’ diye satıldıysa bu alerjisi olan kişilere zarar verebilir. Bu durumda işletmeye hukuki sorumluluk yüklenebilir. Hastane doktor masrafları, çalışamadıysa mesainin karşılanması gibi ücretler hukuki olarak geri istenebileceği gibi. Ayrıca TCK hükümlerine göre cezalandırılması talep edilebilir." şeklinde konuştu.
TÜKONFED Başkan Vekili İbrahim Güllü de benzer uyarılarda bulunarak, alerjik ürünlerin belirtilmemesi durumunda işletmelerin cezai sorumluluğunun doğabileceğini ifade etti. Güllü, "Eğer o kişinin alerjik durumdan kaynaklı sağlığı bozuldu veya ölüm olayı gerçekleşti. Burada işletmenin cezai sorumluluğuna da gidilebilir. TCK’ya göre taksirli ölüme sebebiyet vermeye kadar cezai müeyyideler uygulanabilir. Tazminat sorumluluğu da ayrıca doğar." dedi. Bu düzenlemenin, tüketicilerin gıda seçimlerinde daha bilinçli olmalarını sağlayarak hem sağlıklarını korumalarına hem de haklarını daha etkin kullanmalarına olanak tanıması bekleniyor.
Fotoğraf: MALATYA BÜYÜKŞEHİR HABER